นับเงินออนไลน์ทำได้ง่ายๆ แค่นับว่าแบงก์และเหรียญแต่ละชนิดมีกี่ใบกี่เหรียญ แล้วกรอกจำนวนลงในช่องของแต่ละชนิดราคา เครื่องมือจะคูณมูลค่าให้ทีละแถว แล้วรวมเป็นยอดเงินทั้งหมดกับจำนวนชิ้นให้ทันที ไม่ต้องกดเครื่องคิดเลขทีละก้อน ไม่ต้องกลัวลืมว่านับถึงไหนแล้ว เหมาะกับการปิดยอดร้านตอนค่ำ นับเงินกระปุกออมสิน หรือเช็กเงินสดในลิ้นชักก่อนเอาไปฝากธนาคาร
บทความนี้พาไปดูวิธีใช้เครื่องมือ ชนิดราคาธนบัตรและเหรียญที่ใช้จริงในไทย ตัวอย่างคำนวณพร้อมตัวเลขให้ตรวจตามได้ เทคนิคนับเงินสดให้ไม่พลาด และข้อควรรู้จากธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) เรื่องธนบัตรปลอมกับธนบัตรและเหรียญชำรุด
วิธีนับเงินด้วยเครื่องมือนับเงินออนไลน์
- เปิดเครื่องมือนับเงิน
- แยกเงินที่จะนับออกเป็นกองตามชนิดราคาก่อน เช่น แบงก์พันกองหนึ่ง แบงก์ร้อยกองหนึ่ง เหรียญสิบกองหนึ่ง
- นับแต่ละกอง แล้วกรอกจำนวน "ใบ" หรือ "เหรียญ" ลงในช่องของชนิดราคานั้น (ไม่ต้องกรอกเป็นบาท กรอกแค่จำนวนชิ้น)
- ดูยอดย่อยท้ายแต่ละแถว จะเห็นว่าชนิดนั้นรวมเป็นกี่บาท ใช้เทียบกับกองจริงได้ว่ากรอกผิดช่องหรือเปล่า
- ดูช่อง "รวมเป็นเงิน" ด้านล่างเป็นยอดทั้งหมด ส่วน "จำนวนทั้งหมด" คือจำนวนชิ้นรวมของแบงก์และเหรียญ
- เสร็จแล้วกด "ล้างทั้งหมด" เพื่อเริ่มนับรอบใหม่
เครื่องมือนี้คำนวณในเบราว์เซอร์ของคุณเอง จากการตรวจโค้ดของเครื่องมือ ตัวเลขที่กรอกไม่ถูกส่งไปที่ไหนและไม่ถูกเก็บไว้ ปิดหน้าเมื่อไรตัวเลขก็หายไปเมื่อนั้น จึงเหมาะกับการนับยอดเงินสดที่ไม่อยากให้ใครเห็น ข้อจำกัดคือรองรับเฉพาะธนบัตร 5 ชนิดและเหรียญ 6 ชนิดที่ใช้หมุนเวียนกันจริง ไม่รวมเหรียญที่ระลึกหรือเงินต่างประเทศ
ธนบัตรและเหรียญไทยที่ใช้จริงมีอะไรบ้าง
ตามข้อมูลของ ธปท. ธนบัตรที่ใช้หมุนเวียนตอนนี้มี 5 ชนิดราคา คือ 20, 50, 100, 500 และ 1,000 บาท ตารางด้านล่างคือขนาดของธนบัตรกระดาษแบบ 16 และแบบ 17 ที่ ธปท. เผยแพร่ ทั้งสองแบบใช้ขนาดเท่ากันทุกชนิดราคา
| ชนิดราคา | กว้าง (ซม.) | ยาว (ซม.) |
|---|---|---|
| 20 บาท | 7.20 | 13.80 |
| 50 บาท | 7.20 | 14.40 |
| 100 บาท | 7.20 | 15.00 |
| 500 บาท | 7.20 | 15.60 |
| 1,000 บาท | 7.20 | 16.20 |
แบบ 17 เริ่มออกใช้เมื่อ 28 กรกฎาคม 2561 และ ธปท. ระบุว่ามีธนบัตรพอลิเมอร์ชนิด 20, 50 และ 100 บาทออกมาเพิ่มภายหลัง (ตารางข้างบนไม่ได้ครอบคลุมขนาดของธนบัตรพอลิเมอร์)
ส่วนเหรียญ กรมธนารักษ์ผลิตเหรียญกษาปณ์หมุนเวียนรัชกาลที่ 10 ครบ 9 ชนิดราคา แต่ชนิด 1, 5 และ 10 สตางค์ไม่ได้เปิดจ่ายแลกเข้าระบบ ตามรายงานข่าวช่วงเปิดจ่ายแลกเมื่อ 6 เมษายน 2561 เหรียญที่เจอในชีวิตประจำวันจึงมี 6 ชนิดดังนี้ และเหรียญรัชกาลที่ 9 ยังใช้ควบคู่กันได้
| เหรียญ | ช่องในเครื่องมือ |
|---|---|
| 10 บาท | ฿10 |
| 5 บาท | ฿5 |
| 2 บาท | ฿2 |
| 1 บาท | ฿1 |
| 50 สตางค์ | ฿0.50 |
| 25 สตางค์ | ฿0.25 |
ตัวอย่างที่ 1: ปิดยอดร้านตอนค่ำ
สมมติร้านค้าเล็กๆ นับเงินในลิ้นชักได้ตามนี้ ลองกรอกตามในเครื่องมือเพื่อเช็กว่าได้ตัวเลขเดียวกัน
| ชนิด | จำนวน | เป็นเงิน (บาท) |
|---|---|---|
| ธนบัตร 1,000 | 3 ใบ | 3,000.00 |
| ธนบัตร 500 | 5 ใบ | 2,500.00 |
| ธนบัตร 100 | 22 ใบ | 2,200.00 |
| ธนบัตร 50 | 14 ใบ | 700.00 |
| ธนบัตร 20 | 31 ใบ | 620.00 |
| เหรียญ 10 | 40 เหรียญ | 400.00 |
| เหรียญ 5 | 25 เหรียญ | 125.00 |
| เหรียญ 2 | 12 เหรียญ | 24.00 |
| เหรียญ 1 | 30 เหรียญ | 30.00 |
| เหรียญ 50 สตางค์ | 6 เหรียญ | 3.00 |
| เหรียญ 25 สตางค์ | 4 เหรียญ | 1.00 |
| รวม | 192 ชิ้น | 9,603.00 |
ธนบัตรรวมกัน 9,020 บาท (75 ใบ) เหรียญรวมกัน 583 บาท (117 เหรียญ) รวมเป็น 9,603 บาท ถ้ายอดขายตามระบบหรือสมุดบัญชีบอกว่าต้องมีเงินสด 9,703 บาท แปลว่ามีส่วนต่าง 100 บาท ให้ย้อนไปไล่ดูว่าลืมทอนหรือนับแบงก์ร้อยตกไปหนึ่งใบหรือเปล่า การมียอดย่อยแยกรายชนิดช่วยให้หาจุดผิดได้เร็วกว่านับรวมทีเดียว
ตัวอย่างที่ 2: เทกระปุกออมสิน
เหรียญจากกระปุกมักปนกันหลายชนิดและมีจำนวนเยอะ สมมติแยกได้เหรียญ 10 บาท 35 เหรียญ เหรียญ 5 บาท 48 เหรียญ เหรียญ 2 บาท 60 เหรียญ เหรียญ 1 บาท 112 เหรียญ และเหรียญ 50 สตางค์ 20 เหรียญ ผลคือ 350 + 240 + 120 + 112 + 10 = 832 บาท จากเหรียญทั้งหมด 275 เหรียญ ช่องจำนวนชิ้นรวมช่วยเทียบได้ว่านับครบทุกเหรียญหรือยัง เช่น ถ้าแยกใส่ถุงไว้ล่วงหน้าและรู้ว่าทั้งหมดมี 275 เหรียญ
เทคนิคนับเงินสดให้ไม่พลาด
- แยกชนิดก่อนนับ นับของที่ปนกันทีละชนิดผิดพลาดน้อยกว่านับรวมแล้วบวกในหัว
- หันหน้าแบงก์ไปทางเดียวกัน จัดให้ขอบเท่ากันก่อนนับ จะเห็นใบที่พับซ้อนหรือติดกันได้ง่ายขึ้น
- นับเป็นกองย่อย แบงก์นับทีละ 10 หรือ 20 ใบ เหรียญเรียงเป็นแถวทีละ 10 เหรียญ แล้วกรอกเมื่อนับจบทั้งชนิด
- นับสองรอบ รอบแรกกรอกในเครื่องมือ รอบสองนับซ้ำโดยเรียงจากชนิดใหญ่ไปเล็ก ถ้ายอดไม่ตรงให้เทียบยอดย่อยทีละแถว
- ใช้ความยาวช่วยแยกชนิด ธนบัตรกระดาษแบบ 16 และ 17 ยาวต่างกันชนิดละ 0.6 ซม. (13.80, 14.40, 15.00, 15.60 และ 16.20 ซม.) เวลาเจอแบงก์ปนกันเยอะ ให้เรียงชิดขอบด้านหนึ่งแล้วดูปลายอีกด้าน ใบที่ยาวไม่เท่ากันจะโผล่ออกมา แต่ควรเช็กตัวเลขมูลค่าบนใบประกอบด้วยเสมอ
- จดยอดทันที ถ่ายรูปหน้าจอหรือจดยอดก่อนล้างค่า เพราะกดล้างแล้วย้อนกลับไม่ได้
ตรวจแบงก์ปลอมระหว่างนับ
ถ้านับเงินที่ได้รับมาจากลูกค้า ธปท. แนะนำให้ตรวจธนบัตรด้วย 3 ขั้นตอน และควรตรวจอย่างน้อย 3 จุดขึ้นไปเพื่อความมั่นใจ
- สัมผัส เนื้อกระดาษมีใยฝ้าย และลายพิมพ์เส้นนูนที่จับแล้วรู้สึกสะดุดมือ
- ยกส่อง ยกขึ้นส่องแสงเพื่อดูลายน้ำซึ่งเป็นพระบรมสาทิสลักษณ์ รวมถึงช่องใสและภาพซ้อนทับ
- พลิกเอียง เปลี่ยนมุมดูตัวเลขแฝง หมึกพิมพ์ที่เปลี่ยนสี และแถบสี
เครื่องมือนับเงินออนไลน์บอกได้แค่ยอดรวมตามจำนวนที่กรอก แยกแบงก์จริงกับแบงก์ปลอมไม่ได้ ขั้นตอนตรวจต้องทำด้วยมือและสายตาตามข้างบน
เหรียญและธนบัตรชำรุด ใช้ได้ไหม
ตามคำอธิบายสรุปสาระสำคัญพระราชบัญญัติเงินตรา พ.ศ. 2501 ที่ ธปท. เผยแพร่ ทั้งเหรียญกษาปณ์และธนบัตรเป็นเงินที่ชำระหนี้ได้ตามกฎหมาย แต่ต้องไม่ชำรุด
- เหรียญชำรุด เช่น ถูกตัด ตอก ตี จนเสียรูป ลวดลายลบเลือน บิดงอ หรือน้ำหนักลด แลกได้ที่กระทรวงการคลัง (ยื่นที่กองคลังกลาง กรมธนารักษ์ สำนักงานคลังจังหวัด หรือสำนักงานคลังอำเภอ) เหรียญที่ถูกทำให้เสียหายรับแลกครึ่งราคา ส่วนเหรียญที่สึกหรอตามปกติจนน้ำหนักลดเกินเกณฑ์รับแลกเต็มราคา และเหรียญทองคำ เหรียญเงิน หรือเหรียญขัดเงาไม่รับแลกตามเงื่อนไขนี้
- ธนบัตรชำรุด เช่น ครึ่งฉบับ ต่อท่อนผิด ขาดหรือลบเลือน ใช้ชำระหนี้ตามกฎหมายไม่ได้ แต่นำไปขอแลกกับ ธปท. ได้ โดยครึ่งฉบับรับแลกครึ่งราคา ส่วนธนบัตรขาดวิ่นที่เหลือมากกว่าครึ่งฉบับ รับแลกเต็มราคา
เรื่องเพดานจำนวนเงินที่ใช้เหรียญจ่ายได้ มีบทความของสำนักงานกฎหมายธรรมนิติสรุปไว้ว่า เหรียญ 25 และ 50 สตางค์ชำระหนี้ได้ไม่เกิน 10 บาท เหรียญ 1, 2 และ 5 บาทไม่เกิน 500 บาท และเหรียญ 10 บาทไม่เกิน 1,000 บาทต่อครั้ง เราไม่พบตัวกฎกระทรวงต้นฉบับมายืนยัน จึงขอให้ถือเป็นข้อมูลเบื้องต้น ถ้าต้องใช้เหรียญจำนวนมากในการชำระหนี้หรือค่าปรับ ควรสอบถามกรมธนารักษ์หรือผู้รับเงินล่วงหน้า หรือจะนำเหรียญไปฝากธนาคารก่อนก็ได้
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการนับเงิน
เครื่องมือนับเงินนับเหรียญได้ด้วยไหม
ได้ มีช่องสำหรับเหรียญ 10, 5, 2, 1 บาท และ 50, 25 สตางค์ แยกจากธนบัตร ยอดรวมจะรวมทั้งสองส่วนให้
ต้องกรอกเป็นบาทหรือกรอกเป็นจำนวนชิ้น
กรอกเป็นจำนวนชิ้น เช่น มีแบงก์ร้อย 22 ใบ ให้กรอก 22 ในช่อง ฿100 เครื่องมือจะคูณเป็น 2,200 บาทให้เอง
นับเงินกี่ใบกี่เหรียญก็ได้หรือเปล่า
กรอกได้เป็นจำนวนเต็มตั้งแต่ 0 ขึ้นไป ช่องที่เว้นว่างจะนับเป็น 0 ตัวเลขติดลบจะถูกปรับเป็น 0
ข้อมูลที่กรอกถูกเก็บไว้ไหม
ไม่ คำนวณในเบราว์เซอร์และไม่ส่งตัวเลขออกไปที่ไหน ปิดหรือรีเฟรชหน้าแล้วตัวเลขจะหายหมด
ใช้ตรวจแบงก์ปลอมได้ไหม
ไม่ได้ เครื่องมือรวมยอดอย่างเดียว การตรวจความแท้ของธนบัตรให้ทำตามขั้นตอนสัมผัส ยกส่อง พลิกเอียงของ ธปท. ข้างต้น
มีเหรียญ 10 สตางค์หรือ 5 สตางค์ให้ใส่ไหม
ไม่มี เพราะเหรียญ 1, 5 และ 10 สตางค์ไม่ได้ใช้หมุนเวียนจริง เครื่องมือรองรับ 25 สตางค์เป็นเหรียญเล็กสุด
ธนบัตรหรือเหรียญรุ่นเก่ายังใช้ได้ไหม
ธนบัตรที่ ธปท. ประกาศถอนคืนจะไม่เป็นเงินที่ชำระหนี้ได้ตามกฎหมายอีก แต่ขอแลกเป็นธนบัตรอื่นได้ภายใน 2 ปีนับจากวันที่หมดสถานะ ส่วนเหรียญรัชกาลที่ 9 ยังใช้ควบคู่กับเหรียญรัชกาลที่ 10 ถ้าไม่แน่ใจว่าแบบไหนยังใช้ได้ ให้เช็กประกาศล่าสุดจาก ธปท. หรือกรมธนารักษ์
สรุป
นับเงินด้วยเครื่องมือออนไลน์ให้แม่นขึ้นได้ถ้าแยกชนิดก่อน นับเป็นกองย่อย กรอกจำนวนชิ้นแล้วเทียบยอดย่อยรายแถว ลองนับเงินของคุณได้ที่เครื่องมือนับเงิน ฟรี ไม่ต้องสมัคร และไม่เก็บข้อมูล บทความนี้เป็นข้อมูลเบื้องต้น ถ้าเกี่ยวกับการแลกธนบัตรหรือเหรียญชำรุด หรือข้อกำหนดทางกฎหมาย ควรตรวจสอบกับ ธปท. หรือกรมธนารักษ์อีกครั้ง
จัดการเงินต่อได้ที่ วิธีหารบิลกับเพื่อน (เครื่องมือหารค่าใช้จ่าย), แปลงเลขเป็นตัวอักษรไทย สำหรับเขียนยอดเงินเป็นตัวหนังสือ (เครื่องมือเลขเป็นตัวอักษรไทย) และ คำนวณดอกเบี้ยทบต้น ถ้านับเงินออมแล้วอยากรู้ว่าฝากไว้นานๆ จะโตเท่าไร
แหล่งอ้างอิง: ธนาคารแห่งประเทศไทย หน้าธนบัตรแบบ 16 และแบบ 17 (ชนิดราคา ขนาด วันออกใช้แบบ 17 และธนบัตรพอลิเมอร์), หน้า "วิธีตรวจสอบธนบัตรแท้" (สัมผัส ยกส่อง พลิกเอียง ตรวจอย่างน้อย 3 จุด), เอกสาร "คำอธิบายสรุปสาระสำคัญ พระราชบัญญัติเงินตรา พ.ศ. 2501" (เหรียญและธนบัตรชำรุด การแลกเปลี่ยน การถอนคืนธนบัตร); Thaipublica, "กรมธนารักษ์เปิดเหรียญกษาปณ์หมุนเวียน รัชกาลที่ 10 เริ่มจ่าย-แลก 6 เม.ย." (9 ชนิดราคา และการใช้ควบคู่เหรียญรัชกาลที่ 9) และรายงานข่าวไทยโพสต์ช่วงเดียวกัน (เหรียญ 1, 5, 10 สตางค์ไม่เปิดจ่ายแลก); สำนักงานกฎหมายธรรมนิติ (เพดานจำนวนเงินที่ชำระหนี้ด้วยเหรียญ ยังไม่พบตัวกฎกระทรวงต้นฉบับ); ตัวอย่างคำนวณทั้งหมดและซอร์สโค้ดเครื่องมือนับเงินของเว็บนี้ (คำนวณในเบราว์เซอร์) ข้อมูล ณ ตุลาคม 2569