คำนวณวันไข่ตก คำนวณรอบเดือนถัดไป นับวันตกไข่จากวันแรกของประจำเดือน พร้อมตัวอย่างและข้อจำกัดของการนับ

วิธีคำนวณวันไข่ตกที่ใช้กันทั่วไปคือนับจากวันที่คาดว่าประจำเดือนรอบหน้าจะมา แล้วถอยหลังไปประมาณ 14 วัน เช่น รอบเดือนยาว 28 วัน ประจำเดือนมาวันแรกวันที่ 1 พฤศจิกายน 2569 รอบถัดไปจะมาราววันที่ 29 พฤศจิกายน และวันตกไข่น่าจะอยู่ราววันที่ 15 พฤศจิกายน ส่วนช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์สูงคือ 5 วันก่อนหน้านั้นไปจนถึงวันตกไข่

ถ้าอยากได้ตัวเลขของตัวเองทันที กรอกวันแรกของประจำเดือนล่าสุดและความยาวรอบเดือนลงในเครื่องมือคำนวณรอบเดือนและวันตกไข่ได้เลย ฟรี ไม่ต้องสมัคร และคำนวณในเบราว์เซอร์ของคุณเอง ไม่ส่งวันที่ไปเก็บที่ไหน บทความนี้จะอธิบายว่าตัวเลขมาจากไหน เปลี่ยนไปอย่างไรเมื่อรอบเดือนไม่ใช่ 28 วัน และทำไมผลที่ได้ควรถือเป็น “ค่าประมาณ” มากกว่าคำตอบตายตัว

รอบเดือนนับจากวันไหนถึงวันไหน

รอบเดือน (menstrual cycle) นับจากวันแรกที่มีประจำเดือนมา ไปจนถึงวันสุดท้ายก่อนที่ประจำเดือนครั้งถัดไปจะมา ไม่ได้นับจากวันที่ประจำเดือนหมด ตามข้อมูลของสมาคมสูตินรีแพทย์แห่งสหรัฐอเมริกา (ACOG) รอบเดือนของผู้ใหญ่โดยทั่วไปยาวราว 21 ถึง 35 วัน และประจำเดือนมักมาราว 2 ถึง 7 วัน ส่วนเว็บไซต์ NHS ของสหราชอาณาจักรระบุว่าค่าเฉลี่ยอยู่ที่ 28 วัน แต่ไม่ใช่ทุกคนที่จะเป็นแบบนั้น

ตัวเลข 28 วันจึงเป็นแค่ค่ากลางที่ใช้เป็นตัวอย่าง ในวัยรุ่นช่วงปีแรกๆ หลังมีประจำเดือน ACOG ระบุว่ารอบเดือนที่ยาวถึง 45 วันยังพบได้ เพราะร่างกายยังปรับตัวอยู่ การคำนวณที่ดีจึงต้องใช้ความยาวรอบเดือนของตัวเอง ไม่ใช่ใช้ 28 วันกับทุกคน

สูตรคำนวณวันไข่ตกทีละขั้น

ACOG อธิบายว่าถ้ารอบเดือนยาว 28 วัน การตกไข่มักเกิดก่อนประจำเดือนรอบถัดไปราว 14 วัน หลักคิดนี้ทำให้คำนวณได้ด้วยการนับถอยหลังจากวันที่ประจำเดือนจะมา ไม่ใช่นับไปข้างหน้าจากวันแรกของรอบ เพราะโดยทั่วไปช่วงหลังตกไข่ (luteal phase) ค่อนข้างคงที่กว่าช่วงก่อนตกไข่

1. หาวันแรกที่ประจำเดือนมาในรอบล่าสุด
2. บวกความยาวรอบเดือนของคุณ จะได้วันที่คาดว่าประจำเดือนรอบหน้าจะมา
3. ลบ 14 วันออกจากวันนั้น จะได้วันตกไข่โดยประมาณ
4. ช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์สูงคือ 5 วันก่อนวันตกไข่ ไปจนถึงวันตกไข่ (เครื่องมือของเรารวมวันถัดไปอีก 1 วัน เผื่อค่าคลาดเคลื่อน)

เหตุผลที่นับย้อนไป 5 วัน คือ ACOG ระบุว่าอสุจิมีชีวิตอยู่ในร่างกายของผู้หญิงได้นานถึง 5 วัน ขณะที่ไข่มีชีวิตอยู่ได้สั้นมาก ราว 1 วันหลังถูกปล่อยออกมา (ตัวเลขที่พบบ่อยในแหล่งข้อมูลทางการแพทย์คือ 12 ถึง 24 ชั่วโมง) การมีเพศสัมพันธ์ก่อนวันตกไข่จึงยังมีโอกาสตั้งครรภ์ได้ ไม่ได้มีแค่ในวันตกไข่วันเดียว

ตัวอย่างที่คำนวณซ้ำแล้ว: รอบเดือน 24, 28 และ 35 วัน

ตารางนี้ใช้ประจำเดือนวันแรกเป็นวันอาทิตย์ที่ 1 พฤศจิกายน 2569 เหมือนกันทุกแถว เพื่อให้เห็นว่าความยาวรอบเดือนทำให้วันตกไข่เลื่อนไปได้มากแค่ไหน

ความยาวรอบเดือน	ประจำเดือนรอบถัดไป	วันตกไข่โดยประมาณ	ช่วงมีโอกาสตั้งครรภ์สูง
24 วัน	25 พ.ย. 2569	11 พ.ย.	6 – 12 พ.ย.
28 วัน	29 พ.ย. 2569	15 พ.ย.	10 – 16 พ.ย.
35 วัน	6 ธ.ค. 2569	22 พ.ย.	17 – 23 พ.ย.

สังเกตว่าคนที่รอบ 24 วันกับคนที่รอบ 35 วันตกไข่ห่างกันถึง 11 วัน ทั้งที่ประจำเดือนมาวันเดียวกัน นี่คือเหตุผลที่ไม่ควรใช้ “วันที่ 14 ของรอบ” เป็นสูตรสำเร็จสำหรับทุกคน วันที่ 14 ใช้ได้เฉพาะคนที่รอบเดือนยาว 28 วันเท่านั้น

ทำไมผลที่คำนวณได้เป็นแค่ค่าประมาณ

สูตรลบ 14 วันสมมติว่าช่วงหลังตกไข่ยาวเท่ากันทุกคนทุกรอบ ซึ่งในความเป็นจริงไม่เสมอไป ACOG ระบุว่าคนส่วนใหญ่ตกไข่ระหว่างวันที่ 11 ถึงวันที่ 21 ของรอบ ซึ่งเป็นช่วงที่กว้างมาก และอาจเปลี่ยนไปได้จากความเครียด การเดินทาง การนอนหลับ น้ำหนักตัวที่เปลี่ยน หรือการเจ็บป่วย

เพื่อให้เห็นภาพ ลองดูรอบเดือน 28 วันเดิม ที่ประจำเดือนรอบหน้าคาดว่าจะมาวันที่ 29 พฤศจิกายน ถ้าช่วงหลังตกไข่ของคุณสั้นเพียง 12 วัน วันตกไข่จะเป็น 17 พฤศจิกายน แต่ถ้ายาว 16 วัน วันตกไข่จะเป็น 13 พฤศจิกายน ต่างกันถึง 4 วัน ทั้งที่เป็นรอบ 28 วันเหมือนกัน

สิ่งที่เครื่องมือคำนวณให้	สิ่งที่เครื่องมือบอกไม่ได้
วันที่ประจำเดือนรอบหน้าน่าจะมา จากรอบเฉลี่ย	ว่ารอบนี้คุณตกไข่จริงหรือไม่ และตกวันไหนแน่
วันตกไข่โดยประมาณ ตามสูตรลบ 14 วัน	ว่าช่วงหลังตกไข่ของคุณยาวกี่วัน
ช่วงวันที่ควรสังเกตตัวเองเป็นพิเศษ	ว่าวันไหน “ปลอดภัย” แน่นอน

ถ้ารอบเดือนไม่สม่ำเสมอ ควรทำอย่างไร

ถ้ารอบเดือนของคุณเปลี่ยนไปมาก เช่น เดือนนี้ 26 วัน เดือนหน้า 34 วัน สูตรลบ 14 วันจะคลาดเคลื่อนมากขึ้น เพราะไม่รู้ว่าจะใช้ความยาวรอบค่าไหน วิธีที่ช่วยได้คือบันทึกวันแรกของประจำเดือนไว้ต่อเนื่องหลายเดือน แล้วดูช่วงสั้นสุดและยาวสุดของตัวเอง จากนั้นลองคำนวณทั้งสองค่าในเครื่องมือเพื่อดูช่วงกว้างๆ ที่วันตกไข่อาจตกอยู่

คู่มือ MSD Manual (Merck) อธิบายวิธีนับแบบปฏิทินที่ใช้กันมานานว่า ให้ลบ 19 วันจากรอบที่สั้นที่สุด และลบ 11 วันจากรอบที่ยาวที่สุดในช่วง 12 รอบล่าสุด เช่น รอบสั้นสุด 26 วัน ยาวสุด 32 วัน ช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์จะอยู่ระหว่างวันที่ 7 ถึงวันที่ 21 ของรอบ (26 − 19 = 7 และ 32 − 11 = 21) ซึ่งกว้างถึง 15 วัน และแหล่งเดียวกันระบุว่ายิ่งรอบเดือนผันผวนมาก ช่วงที่ต้องระวังก็ยิ่งยาวขึ้น วิธีนี้จึงไม่แนะนำสำหรับคนที่ต้องการหลีกเลี่ยงการตั้งครรภ์อย่างจริงจัง

สำหรับคนที่อยากรู้วันตกไข่ให้แม่นขึ้น มีวิธีเสริมที่ใช้ควบคู่กับการนับปฏิทินได้ เช่น การสังเกตมูกปากมดลูก การวัดอุณหภูมิร่างกายตอนตื่นนอน หรือการใช้ชุดตรวจฮอร์โมน LH ที่ขายตามร้านขายยา ทั้งหมดนี้เป็นการตรวจจับสัญญาณจริงของร่างกาย ไม่ใช่การเดาจากปฏิทิน แต่ก็ควรอ่านวิธีใช้ของผลิตภัณฑ์แต่ละยี่ห้อและปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์เมื่อสงสัย

ใช้เครื่องมือคำนวณรอบเดือนและวันตกไข่ยังไง

1. เปิดหน้าคำนวณรอบเดือนและวันตกไข่
2. เลือกวันแรกของประจำเดือนล่าสุด (วันที่เริ่มมีเลือดออกจริง)
3. ใส่ความยาวรอบเดือนเฉลี่ยของคุณ ถ้าไม่แน่ใจให้ใช้ 28 วัน แต่ถ้าเคยบันทึกไว้ ใช้ค่าจริงจะแม่นกว่า
4. อ่านผล 3 อย่าง: วันที่ประจำเดือนรอบถัดไปน่าจะมา วันตกไข่โดยประมาณ และช่วงมีโอกาสตั้งครรภ์สูง

เครื่องมือรับความยาวรอบเดือนได้ตั้งแต่ 20 ถึง 45 วัน และข้อมูลที่กรอกประมวลผลในเบราว์เซอร์ของคุณเอง ไม่ถูกส่งไปที่เซิร์ฟเวอร์ ถ้าอยากรู้ว่าอีกกี่วันจะถึงวันที่สำคัญ ลองใช้ร่วมกับบทความนับวันระหว่างสองวันที่ และถ้าตั้งครรภ์แล้วต้องการประเมินกำหนดคลอด อ่านต่อได้ที่คำนวณอายุครรภ์และกำหนดคลอด

เมื่อไรควรปรึกษาแพทย์

การคำนวณเองช่วยให้รู้จักรอบเดือนของตัวเองมากขึ้น แต่ไม่ใช่การวินิจฉัย ควรปรึกษาแพทย์สูตินรีเวชถ้าพบอย่างใดอย่างหนึ่งต่อไปนี้ ซึ่งเป็นสัญญาณที่แพทย์มักอยากตรวจเพิ่มเติม

• รอบเดือนสั้นกว่า 21 วัน หรือยาวกว่า 35 วันเป็นประจำ (ในผู้ใหญ่)
• ประจำเดือนขาดหายไปหลายเดือนติดต่อกันโดยไม่ได้ตั้งครรภ์
• เลือดออกนานเกิน 7 วัน หรือออกมากผิดปกติ
• ปวดท้องน้อยรุนแรงจนใช้ชีวิตประจำวันไม่ได้
• พยายามมีบุตรมานานแล้วยังไม่สำเร็จ

คำถามที่พบบ่อย

วันตกไข่ไม่ใช่วันที่ 14 ของรอบเสมอไปใช่ไหม

ใช่ วันที่ 14 ใช้ได้กับรอบเดือน 28 วันเท่านั้น หลักที่ถูกกว่าคือนับถอยหลัง 14 วันจากวันที่ประจำเดือนรอบหน้าจะมา ดังนั้นคนที่รอบ 35 วันจะตกไข่ราววันที่ 21 ของรอบ ไม่ใช่วันที่ 14

ช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์สูงกินเวลากี่วัน

ตามข้อมูลของ ACOG ที่ว่าอสุจิอยู่ได้ถึง 5 วัน และไข่อยู่ได้เพียงราว 1 วัน ช่วงนี้คือ 5 วันก่อนตกไข่บวกวันตกไข่ รวมประมาณ 6 วัน เครื่องมือของเราเพิ่มอีก 1 วันเป็น 7 วันเพื่อเผื่อความคลาดเคลื่อน

มีวัน “ปลอดภัย” ที่มีเพศสัมพันธ์แล้วไม่ตั้งครรภ์แน่นอนไหม

ไม่มี เพราะวันตกไข่ขยับได้และคำนวณล่วงหน้าไม่ได้แม่นยำ การนับปฏิทินไม่ใช่วิธีคุมกำเนิดที่เชื่อถือได้ ถ้าไม่ต้องการตั้งครรภ์ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรเรื่องวิธีคุมกำเนิดที่เหมาะกับตัวเอง

รอบเดือนมาไม่สม่ำเสมอ คำนวณวันไข่ตกได้ไหม

ได้เพียงคร่าวๆ ลองคำนวณจากรอบสั้นสุดและยาวสุดของตัวเองเพื่อดูช่วงกว้าง และใช้วิธีตรวจจับสัญญาณร่างกายเสริม เช่น ชุดตรวจ LH ถ้ารอบเดือนไม่สม่ำเสมอมาก แพทย์สามารถช่วยหาสาเหตุได้

ไม่ได้ตกไข่ทุกเดือนใช่ไหม

ใช่ บางรอบอาจไม่มีการตกไข่ แม้จะมีเลือดออกคล้ายประจำเดือน ซึ่งเครื่องคำนวณใดๆ ก็บอกไม่ได้ว่ารอบไหนเป็นแบบนี้ ถ้าเป็นบ่อยควรปรึกษาแพทย์

ประจำเดือนมาวันแรกควรนับวันไหน

นับวันแรกที่เริ่มมีเลือดออกจริง ถ้าก่อนหน้านั้นมีแค่จุดเลือดกะปริบกะปรอยและไม่แน่ใจ ให้เลือกหลักเดียวที่ถือว่าเป็นวันแรกแล้วใช้หลักเดิมทุกรอบ เพื่อให้เปรียบเทียบรอบเดือนของตัวเองได้ต่อเนื่อง

ใช้ผลจากเครื่องมือนี้วางแผนมีบุตรได้ไหม

ใช้เป็นจุดเริ่มต้นเพื่อรู้ว่าช่วงไหนควรสังเกตตัวเองได้ แต่ไม่ควรใช้เป็นตัวตัดสินเพียงอย่างเดียว ถ้าพยายามมานานแล้วยังไม่ประสบผล แพทย์จะมีวิธีตรวจที่ตรงกว่าการนับปฏิทิน

สรุป

การคำนวณวันไข่ตกคือหาวันที่ประจำเดือนรอบหน้าจะมา แล้วลบ 14 วัน ช่วงมีโอกาสตั้งครรภ์สูงคือ 5 วันก่อนหน้านั้นถึงวันตกไข่ รอบเดือนที่ต่างกันทำให้ตัวเลขเลื่อนไปได้เป็นสัปดาห์ และช่วงหลังตกไข่ที่ไม่เท่ากันทุกคนทำให้ผลเป็นเพียงค่าประมาณ ลองคำนวณวันไข่ตกและรอบเดือนถัดไปของคุณได้ทันที แล้วใช้ผลเป็นแนวทางประกอบการสังเกตร่างกาย ไม่ใช่คำตอบสุดท้าย และถ้าอยากรู้เรื่องสุขภาพอื่นๆ เพิ่ม อ่านต่อได้ที่ค่า BMI ปกติเท่าไร เกณฑ์คนไทย

ข้อมูลในบทความนี้เป็นข้อมูลเบื้องต้นเพื่อความเข้าใจทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์ และไม่ใช่วิธีคุมกำเนิด หากมีอาการผิดปกติ วางแผนมีบุตร หรือต้องการคุมกำเนิด ควรปรึกษาแพทย์สูตินรีเวชหรือเภสัชกร แหล่งอ้างอิง: ACOG (ช่วงเวลาตกไข่ การอยู่รอดของอสุจิ ความยาวรอบเดือน), NHS (ความยาวรอบเดือนเฉลี่ย), MSD Manual (วิธีนับรอบเดือนแบบปฏิทินและข้อจำกัด) ตัวอย่างวันที่ในตารางตรวจซ้ำด้วยโปรแกรมคำนวณแล้ว