คำนวณอายุงาน ทำได้โดยนับจากวันเริ่มงานวันแรกไปจนถึงวันที่ต้องการ แล้วแสดงผลเป็น ปี เดือน วัน เช่น เริ่มงาน 15 มีนาคม 2565 นับถึง 5 พฤศจิกายน 2569 ได้อายุงาน 4 ปี 7 เดือน 21 วัน (รวม 1,696 วัน) ถ้าไม่อยากนับเอง ใส่สองวันที่ในเครื่องมือคำนวณระยะห่างวันที่ได้เลย ผลขึ้นทันทีในเบราว์เซอร์ของคุณเอง ไม่ต้องอัปโหลดข้อมูลใดๆ
คนที่ค้นคำนี้มักมีเหตุผลจริงจัง เช่น กำลังจะลาออก ถูกเลิกจ้าง อยากรู้ว่าครบกี่ปีแล้วจะได้สิทธิอะไร หรือฝ่ายบุคคลที่ต้องทำตารางอายุงานพนักงาน บทความนี้อธิบายวิธีนับทีละขั้น ตัวอย่างที่คำนวณซ้ำแล้ว ตารางค่าชดเชยตามอายุงานจากตัวบท พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 มาตรา 118 และสิทธิหยุดพักผ่อนประจำปีตามมาตรา 30 รวมถึงข้อจำกัดของเครื่องมือที่ควรรู้ก่อนใช้นับวันที่เป็นเดือนยาว
คำนวณอายุงานทีละขั้นตอน
- หาวันเริ่มงาน ดูจากสัญญาจ้าง หนังสือตอบรับเข้าทำงาน หรือสลิปเงินเดือนใบแรก ใช้วันที่เริ่มทำงานจริง ไม่ใช่วันที่สมัครหรือวันที่ผ่านสัมภาษณ์
- เลือกวันสิ้นสุดที่ต้องการนับ ถ้าอยากรู้อายุงานตอนนี้ให้ใช้วันนี้ ถ้าวางแผนลาออกให้ใช้วันสุดท้ายที่ทำงาน
- นับ ปี เดือน วัน ตามลำดับ นับเป็นปีเต็มก่อน แล้วนับเดือนเต็มที่เหลือ และปิดท้ายด้วยจำนวนวันที่เหลือ
ตัวอย่างที่ 1: เริ่มงาน 15 มีนาคม 2565 ถึง 5 พฤศจิกายน 2569 ผ่านมา 4 ปีเต็ม (ถึง 15 มีนาคม 2569) บวก 7 เดือนเต็ม (ถึง 15 ตุลาคม 2569) และอีก 21 วัน (ถึง 5 พฤศจิกายน) รวมเป็น 4 ปี 7 เดือน 21 วัน หรือ 1,696 วัน
ตัวอย่างที่ 2: เริ่มงาน 1 กรกฎาคม 2569 ถึง 5 พฤศจิกายน 2569 ได้ 0 ปี 4 เดือน 4 วัน หรือ 127 วัน ตัวเลขรวมเป็นวันสำคัญมากสำหรับเกณฑ์ "ครบ 120 วัน" ที่จะอธิบายในหัวข้อค่าชดเชย
นับอะไรเป็นอายุงานบ้าง
มาตรา 19 แห่ง พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ระบุว่า เพื่อประโยชน์ในการคำนวณระยะเวลาการทำงานของลูกจ้าง ให้นับวันหยุด วันลา วันที่นายจ้างอนุญาตให้หยุดงานเพื่อประโยชน์ของลูกจ้าง และวันที่นายจ้างสั่งให้ลูกจ้างหยุดงานเพื่อประโยชน์ของนายจ้างรวมเป็นระยะเวลาการทำงานด้วย แปลว่าลาป่วย ลากิจ หรือลาพักร้อน ไม่ทำให้อายุงานสะดุดและไม่ต้องหักวันลาออกจากการนับ
มาตรา 20 ยังระบุอีกว่า ถ้านายจ้างตั้งใจให้ลูกจ้างทำงานไม่ติดต่อกันเพื่อไม่ให้ลูกจ้างมีสิทธิตามกฎหมาย ไม่ว่าจะให้ทำหน้าที่ใดและแต่ละช่วงจ้างห่างกันเท่าใด ให้นับระยะเวลาการทำงานทุกช่วงรวมกัน เพื่อประโยชน์ในการได้สิทธิของลูกจ้างนั้น มาตรา 19, 20 และ 118 ที่ตรวจไม่มีข้อความตัดช่วงทดลองงานออกจากการนับ จึงควรเริ่มนับจากวันเริ่มงานวันแรกตามจริง
ค่าชดเชยตามอายุงาน (มาตรา 118)
เมื่อนายจ้างเลิกจ้างลูกจ้าง กฎหมายกำหนดค่าชดเชยขั้นต่ำตามอายุงานที่ทำติดต่อกัน ตัวบทเขียนว่า "ไม่น้อยกว่า" ค่าจ้างอัตราสุดท้ายตามจำนวนวันในตาราง นายจ้างจ่ายมากกว่านี้ได้ แต่จ่ายน้อยกว่าไม่ได้
| อายุงานติดต่อกัน | ค่าชดเชยขั้นต่ำ (วันของค่าจ้างอัตราสุดท้าย) | ตัวอย่าง ถ้าค่าจ้างวันละ 1,000 บาท (เงินเดือน 30,000) |
|---|---|---|
| ครบ 120 วัน แต่ไม่ครบ 1 ปี | 30 วัน | 30,000 บาท |
| ครบ 1 ปี แต่ไม่ครบ 3 ปี | 90 วัน | 90,000 บาท |
| ครบ 3 ปี แต่ไม่ครบ 6 ปี | 180 วัน | 180,000 บาท |
| ครบ 6 ปี แต่ไม่ครบ 10 ปี | 240 วัน | 240,000 บาท |
| ครบ 10 ปี แต่ไม่ครบ 20 ปี | 300 วัน | 300,000 บาท |
| ครบ 20 ปีขึ้นไป | 400 วัน | 400,000 บาท |
อัตรา 300 วันสำหรับ 10 ปีขึ้นไปแต่ไม่ครบ 20 ปี และ 400 วันสำหรับ 20 ปีขึ้นไป เพิ่มโดย พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน (ฉบับที่ 7) พ.ศ. 2562 บทความหรือโปรแกรมคำนวณเก่าที่หยุดอยู่ที่ 300 วันจึงอาจล้าสมัย ส่วนลูกจ้างที่ได้ค่าจ้างตามผลงานโดยคำนวณเป็นหน่วย ตัวบทให้ใช้ค่าจ้างของการทำงานในจำนวนวันสุดท้ายตามตารางแทนค่าจ้างอัตราสุดท้าย
กลับมาที่ตัวอย่างที่ 1: อายุงาน 4 ปี 7 เดือน 21 วัน อยู่ในช่วงครบ 3 ปีแต่ไม่ครบ 6 ปี ขั้นต่ำคือ 180 วัน ถ้าเงินเดือน 30,000 บาท ค่าจ้างต่อวันประมาณ 1,000 บาท (30,000 ÷ 30) ค่าชดเชยขั้นต่ำจึงเป็น 180 × 1,000 = 180,000 บาท ส่วนตัวอย่างที่ 2 อายุงาน 127 วัน เกิน 120 วันแล้ว ถ้าเงินเดือน 18,000 บาท (วันละ 600) ได้ขั้นต่ำ 30 × 600 = 18,000 บาท
หมายเหตุเรื่องสูตรค่าจ้างต่อวัน: มาตรา 118 ไม่ได้เขียนวิธีแปลงเงินเดือนเป็นรายวันไว้ การหาร 30 ในตัวอย่างข้างต้นเป็นแนวที่ใช้กันทั่วไปและสอดคล้องกับมาตรา 68 ที่ใช้ 30 ในการคำนวณค่าจ้างต่อชั่วโมงสำหรับค่าล่วงเวลา แต่ถ้ากรณีจริงมีข้อโต้แย้ง ควรสอบถามพนักงานตรวจแรงงานหรือสำนักงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานในพื้นที่
กรณีที่ไม่ได้ค่าชดเชยตามมาตรา 118
มาตรา 119 กำหนดว่านายจ้างไม่ต้องจ่ายค่าชดเชยเมื่อเลิกจ้างด้วยเหตุต่อไปนี้ ทุจริตต่อหน้าที่หรือกระทำผิดอาญาโดยเจตนาแก่นายจ้าง จงใจทำให้นายจ้างเสียหาย ประมาทเลินเล่อจนนายจ้างเสียหายอย่างร้ายแรง ฝ่าฝืนข้อบังคับ ระเบียบ หรือคำสั่งที่ชอบด้วยกฎหมายและเป็นธรรมโดยนายจ้างตักเตือนเป็นหนังสือแล้ว (เว้นแต่กรณีร้ายแรงที่ไม่ต้องเตือน) ละทิ้งหน้าที่สามวันทำงานติดต่อกันโดยไม่มีเหตุอันสมควร หรือได้รับโทษจำคุกตามคำพิพากษาถึงที่สุด (ถ้าเป็นความผิดโดยประมาทหรือลหุโทษ ต้องเป็นกรณีที่ทำให้นายจ้างเสียหาย) นอกจากนี้ มาตรา 118 วรรคสามยังไม่ใช้กับลูกจ้างที่มีกำหนดระยะเวลาจ้างแน่นอนและเลิกจ้างตามกำหนดนั้น โดยการจ้างแบบมีกำหนดต้องเข้าเงื่อนไขที่ตัวบทระบุ เช่น เป็นงานโครงการเฉพาะ งานครั้งคราว หรืองานตามฤดูกาลที่เสร็จภายในไม่เกินสองปี และทำสัญญาเป็นหนังสือตั้งแต่เริ่มจ้าง
การลาออกเองก็ไม่เข้าข้อกำหนดเรื่องค่าชดเชยตามมาตรา 118 เพราะมาตรานี้พูดถึงกรณีนายจ้างเลิกจ้าง
อายุงานกับสิทธิหยุดพักผ่อนประจำปี (มาตรา 30)
ลูกจ้างที่ทำงานติดต่อกันมาแล้วครบ 1 ปี มีสิทธิหยุดพักผ่อนประจำปีไม่น้อยกว่า 6 วันทำงาน โดยนายจ้างเป็นผู้กำหนดวันล่วงหน้า หรือกำหนดตามที่ตกลงกัน ปีต่อมานายจ้างให้มากกว่า 6 วันก็ได้ ถ้าทำงานยังไม่ครบ 1 ปี นายจ้างอาจให้หยุดตามส่วนก็ได้ และทั้งสองฝ่ายตกลงล่วงหน้าให้สะสมหรือเลื่อนวันหยุดไปรวมกับปีถัดไปได้
ตอนออกจากงาน มาตรา 67 กำหนดให้จ่ายค่าจ้างสำหรับวันหยุดพักผ่อนประจำปีสะสมที่ลูกจ้างพึงมีสิทธิ ไม่ว่าลูกจ้างลาออกเองหรือถูกเลิกจ้างก็ตาม ดังนั้นก่อนยื่นใบลาออกควรเช็กยอดวันลาพักร้อนคงเหลือ
คำนวณอายุงานด้วยเครื่องมือหรือ Excel
ใช้เครื่องมือบนเว็บ: เปิดคำนวณระยะห่างวันที่ ใส่วันเริ่มงานและวันสิ้นสุด จะได้ผลเป็น ปี เดือน วัน จำนวนวันรวม สัปดาห์ และวันทำการ จำนวนวันรวมนี้ใช้เช็กเกณฑ์ 120 วันได้ตรงๆ เช่น เริ่มงาน 1 มิถุนายน 2569 ครบ 120 วันที่ 29 กันยายน 2569 (ผลต่าง 120 วัน)
ใช้ Excel หรือ Google Sheets: สมมติวันเริ่มงานอยู่ที่เซลล์ A2 และวันสิ้นสุดอยู่ที่ B2 ใช้ =DATEDIF(A2,B2,"Y") หาปีเต็ม =DATEDIF(A2,B2,"YM") หาเดือนที่เหลือ และ =B2-A2 หาจำนวนวันรวม Microsoft ระบุไว้ในหน้าเอกสารของฟังก์ชัน DATEDIF ว่าตัวเลือก "MD" (วันที่เหลือ) อาจให้ผลเป็นเลขติดลบ ศูนย์ หรือคลาดเคลื่อน และไม่แนะนำให้ใช้ ถ้าต้องการจำนวนวันที่เหลือหลังเดือนเต็ม ให้ใช้วิธีลบวันที่ 1 ของเดือนสิ้นสุดออกจากวันสิ้นสุดแทน
ข้อจำกัดของเครื่องมือที่ควรรู้
เราทดสอบสูตรนับวันของหน้า คำนวณระยะห่างวันที่ เทียบกับการนับด้วยมือ พบว่าเมื่อวันเริ่มงานตรงกับวันที่ 29, 30 หรือ 31 และวันสิ้นสุดอยู่ต้นเดือนหลังเดือนที่สั้นกว่า ช่องวันอาจติดลบ เช่น เริ่มงาน 31 มกราคม 2568 นับถึง 1 มีนาคม 2569 เครื่องมือแสดง 1 ปี 1 เดือน -2 วัน ทั้งที่ควรเป็นราว 1 ปี 1 เดือน 1 วัน (ถ้าปัดวันที่ 31 ม.ค. เป็นวันสิ้นเดือน ก.พ. คือ 28 ก.พ. แล้วนับต่อถึง 1 มี.ค.) ส่วนจำนวนวันรวมยังถูกต้อง (394 วัน) กรณีนี้จึงให้เชื่อจำนวนวันรวมเป็นหลัก ส่วนวันเริ่มงานวันที่ 1-28 ผลปี เดือน วัน ตรงกับการนับด้วยมือในตัวอย่างที่เราทดสอบ
อีกเรื่องคือวิธีนับวันแรก เครื่องมือหาผลต่างระหว่างสองวันที่ จึงไม่นับวันเริ่มงานเป็นวันที่ 1 เพิ่ม ถ้าฝ่ายบุคคลของคุณนับรวมวันเริ่มงานด้วย ผลอาจต่างกัน 1 วัน ซึ่งมีผลเฉพาะตอนใกล้ขอบเกณฑ์ เช่น ใกล้ครบ 120 วัน หรือใกล้ครบ 1 ปี กรณีนั้นให้สอบถามฝ่ายบุคคลหรือพนักงานตรวจแรงงานเพื่อยืนยัน
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยตอนนับอายุงาน
- หักวันลาออกจากอายุงาน ตามมาตรา 19 วันลาและวันหยุดนับรวมเป็นระยะเวลาการทำงาน
- นับเริ่มจากวันสมัครหรือวันสัมภาษณ์ ต้องนับจากวันเริ่มงานจริง
- ปัดเศษขึ้นเป็นปีเต็ม เช่น 2 ปี 11 เดือนยังไม่ใช่ 3 ปี เกณฑ์ในตารางใช้คำว่า "ครบ" ต้องถึงวันครบจริง
- ลืมรวมช่วงที่ทำงานต่อเนื่องกัน ถ้าทำงานกับนายจ้างเดิมหลายช่วง ดูมาตรา 20 ว่าต้องรวมช่วงหรือไม่
- ใช้ตารางค่าชดเชยเก่า ปัจจุบันมีขั้น 300 และ 400 วันแล้ว
คำถามที่พบบ่อย
คำนวณอายุงานนับยังไง
นับจากวันเริ่มงานวันแรกถึงวันที่ต้องการ เป็นปีเต็ม เดือนเต็ม แล้วเศษเป็นวัน เช่น 15 มี.ค. 2565 ถึง 5 พ.ย. 2569 เท่ากับ 4 ปี 7 เดือน 21 วัน
ทำงานกี่วันถึงได้ค่าชดเชยตามกฎหมาย
ต้องทำงานติดต่อกันครบ 120 วันขึ้นไป และถูกเลิกจ้างโดยไม่เข้าเหตุตามมาตรา 119 ขั้นต่ำคือ 30 วันของค่าจ้างอัตราสุดท้าย
ลาออกเองได้ค่าชดเชยไหม
มาตรา 118 ใช้กับการเลิกจ้างโดยนายจ้าง ถ้าลูกจ้างลาออกเองไม่เข้าเงื่อนไขนี้ แต่ยังควรได้ค่าจ้างวันหยุดพักผ่อนประจำปีสะสมตามมาตรา 67
ลาป่วย ลากิจ นับเป็นอายุงานไหม
นับ ตามมาตรา 19 ให้นับวันหยุดและวันลารวมเป็นระยะเวลาการทำงาน
ทำงานครบ 1 ปีได้พักร้อนกี่วัน
อย่างน้อย 6 วันทำงานต่อปี ตามมาตรา 30 บริษัทให้มากกว่านี้ได้
ค่าชดเชย 400 วันใช้กับใคร
ลูกจ้างที่ทำงานติดต่อกันครบ 20 ปีขึ้นไป ขั้นนี้เพิ่มโดย พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน (ฉบับที่ 7) พ.ศ. 2562
สรุป
คำนวณอายุงานคือนับจากวันเริ่มงานจริงถึงวันที่ต้องการ แล้วอ่านผลเป็น ปี เดือน วัน และจำนวนวันรวม จุดที่เปลี่ยนสิทธิคือ 120 วัน 1 ปี 3 ปี 6 ปี 10 ปี และ 20 ปี ซึ่งตรงกับขั้นค่าชดเชยตามมาตรา 118 และการครบ 1 ปีที่ได้สิทธิหยุดพักผ่อนตามมาตรา 30 ถ้าอยากเช็กเลขของตัวเอง ลองคำนวณระยะห่างวันที่ หรือถ้าสนใจเรื่องที่ใกล้กัน อ่านต่อได้ที่ วิธีนับวันระหว่างสองวันที่ คำนวณอายุจากวันเกิดแบบเป๊ะ และ คำนวณภาษีเงินได้
ข้อมูลนี้เป็นข้อมูลเบื้องต้นเพื่อความเข้าใจทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย สิทธิจริงขึ้นกับสัญญาจ้าง ข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานของบริษัท และข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี หากเกี่ยวกับการเลิกจ้างหรือการเรียกร้องสิทธิ ควรปรึกษาพนักงานตรวจแรงงาน สำนักงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานในพื้นที่ หรือทนายความ
แหล่งอ้างอิง: พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ฉบับรวมการแก้ไขถึงฉบับที่ 7 พ.ศ. 2562 (สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ผ่านกระทรวงแรงงาน) มาตรา 19, 20, 30, 67, 68, 118 และ 119 ตรวจจากตัวบทเมื่อ พ.ย. 2569 กฎหมายอาจมีการแก้ไขเพิ่มเติมภายหลัง; Microsoft Support — DATEDIF function (คำเตือนเรื่องตัวเลือก "MD") ตัวอย่างทั้งหมดคำนวณด้วย python และตรวจเทียบกับสูตรของเครื่องมือ